Trước hết, rất lấy làm tiếc là trong gần 2 tuần vừa qua tớ đã không cập nhật được bài nào trên Người Tập Viết. Sau khi kết thúc học kỳ vừa rồi, mặc dù có thể tốt nghiệp sớm trong hè, tớ quyết định có nghỉ để “thưởng thức” mùa hè, đọc và viết nhiều hơn (vẫn còn vài cuốn sách rất hay mới mua gần đây mà chưa có lúc để đọc – vẫn để trên kệ sách), dành thời gian cho một vài dự án riêng cũng như trau chuốt lại cái danh sách thiết kế (”portfolio”) của mình để nộp hồ sơ xin việc. Tuy nhiên, dường như những gì dự định đều không xảy ra như mình muốn. Đầu tiên là giờ “chạy bàn” đã nhảy vọt lên… hơn 50 tiếng/tuần do quán thiếu người. Kế đến là tham gia vào một dự án khá thú vị của một công ty ở Việt Nam (sẽ giới thiệu sau khi hoàn tất) cũng như tiếp tục thiết kế thực đơn cho một nhà hàng khác (đây đã là cái thứ 3 kể từ cái đầu tiên :). Một vài dự án nhận lời tham gia trước đã phải tạm “lùi lại” và trong khi tiếp tục nhận được vài lời mời khác mà đành phải đẩy lùi hoặc từ chối. Kết quả là không còn thời gian để viết như mong muốn, dù rằng vẫn còn rất nhiều những chủ đề muốn viết, nằm đầu trong danh sách là bài cuối cùng của loạt bài về thiết kế web mà có lẽ vài bạn theo dõi đang đợi.

Tuy nhiên, nếu bạn theo dõi Ghi Chép (đã được thiết kế lại dễ theo dõi hơn) – bạn sẽ thây rằng hàng ngày tớ vẫn tiếp tục cập nhật những mẩu thông tin thú vị trên Internet ở đó. Khác với những bài trên Người Tập Viết tốn không dưới 1 tiếng đồng hồ, những bài dạng “tumblr blog” có thể ghi lại ngay khi đang đọc tin.

Rất đáng tiếc, bài này cũng không phải là những bài viết mà các bạn đang trông đợi. Mục đích của nó là thông báo về việc gần đây tớ mới phát hiện rằng mình đã bị thất lạc rất nhiều những email quan trọng do cách thức cấu hình hệ thống Gmail – qua đó hi vọng sẽ giúp các bạn có cấu hình tương tự chú ý hơn.

Về việc thất lạc email

Tớ vốn đăng ký rất nhiều tên miền cho khá nhiều trang web và ý tưởng của mình – kể đến có một vài cái quan trọng mà tớ vẫn sử dụng như nguoitapviet.info, leduytien.com, ghichep.net, nhacdieu.net, zwidesign.com,… Với mỗi tên miền đi kèm với nó là một địa chỉ email liên lạc riêng được cấu hình sử dụng hệ thống GMail cung cấp miễn phí bởi Google. Để thuận tiện, tớ đã cấu hình cho các địa chỉ này tự động chuyển tiếp tất cả các email đó về địa chỉ chính của tớ ở… gmail.com. Điều mà tớ không nghĩ đến là cấu hình “2 lớp” này đã dấn đến tình huống có nhiều email đã không được chuyển đến như dự kiến. Lý do chính là mỗi lớp trong cấu hình này đều có một hệ thống lọc “spam” riêng. Ví dụ nếu bạn gửi email vào địa chỉ của tớ ở leduytien.com và vì một lý do nào đó Google nghĩ rằng nó là spam thì nó sẽ bỏ thẳng vào hộp thư rác mà không chuyển tiếp nó đến địa chỉ @gmail.com mà tớ vẫn thường xuyên kiểm tra.

Đinh ninh rằng tất cả các email sẽ đều có đích đến cuối cùng là ở @gmail.com, tớ đã không thèm kiểm tra bất kỳ hộp thư nào khác. Mãi đến gần đây khi một vài người không thấy tớ phản hồi đã sử dụng hệ thống liên lạc riêng của Người Tập Viết (cấu hình để gửi thẳng đến @gmail.com) – kiểm tra lại tớ mới phát hiện ra điều này. Ngồi kiểm tra lại các hòm thư khác đã phát hiện ra một số lượng không nhỏ các email rơi vào trường hợp này (lâu nay vẫn nghĩ rằng hệ thống lọc thư rác của Gmail là tốt nhất – không ngờ nó vẫn để lọt những trường hợp rất rõ ràng).

Tạm thời tớ vẫn chưa có cách nào khắc phục được tình huống này (do không có cách nào để tắt tính năng lọc spam của Gmail) nên tớ hiện tại sẽ định kỳ kiểm tra các hộp thư khác để tránh bỏ sót những email quan trọng. Các bạn nếu email trực tiếp cho tớ vào các địa chỉ email khác @gmail.com (ví dụ như @leduytien.com) mà không nhận được phản hồi thì vui lòng gửi lại cho tớ vào địa chỉ @gmail.com (phần đầu lúc nào cũng giống nhau – leduytien@).

Tắt tính năng nhận phản hồi bằng email

Các bạn có lẽ đã để ý rằng thời gian gần đây Người Tập Viết đã tải nhanh hơn. Kể từ khi thiết kế lại Người Tập Viết, tớ đã chú ý rằng thời gian tải dường như chậm một cách rất khó để lý giải. Mặc cho một vài bạn đã chỉ ra rằng việc dùng những thư viện javascript và các tính năng phụ cho Wordpress là lý do, tớ vẫn tin rằng có một lý do khác sau khi để ý rằng thời gian phản hồi của máy chủ (”response time”) bị chậm một cách đáng kể (tức thời gian kể từ lúc trình duyệt gửi yêu cầu về một file đến lúc máy chủ bắt đầu gửi trả dữ liệu). Sau khi liên hệ với công ty cung cấp dịch vụ máy chủ (Dreamhost), họ đã tìm ra nguyên nhân: tính năng đăng ký nhận phản hồi bằng email.

Nguồn gốc của vấn đề là ở chỗ cách đây mấy năm, trong những phiên bản đầu của Người Tập Viết, tớ đã từng cài đặt và sử dụng tính năng cho phép bạn đăng ký để nhận thông báo qua email mỗi khi có phản hồi về một bài viết mà bạn quan tâm. Ở phiên bản đó, tác giả của tính năng này đã không chú ý quản lý về những phản hồi rác, nhận luôn những địa chỉ email giả của những phản hồi này vào danh sách đăng ký. Bẵng đi một thời gian không sử dụng, cho đến khi tớ sử dụng lại tính năng này trong phiên bản hiện tại của Người Tập Viết – danh sách nhận email đã lên đến… 2 triệu email.

Kết quả là với mỗi lượt truy cập, hệ thống này phải thực hiện một câu truy vấn với khoảng… 2 triệu kết quả là những địa chỉ email. Người hỗ trợ bên Dreamhost đã phát hiện ra điều này khi nhận thấy có những câu truy vấn SQL tốn đến gần nữa phút để hoàn thành – và rất nhiều trong số đó được thực hiện cùng một lúc hoặc đợi để thực hiện. Kết quả là máy chủ bị quá tải, dẫn đến tình trạng chậm phản hồi của máy chủ như tớ đã giải thích ở trên.

Bằng cách tạm thời tắt tính năng này, thời gian tải của trang web đã được cải thiện đáng kể. Nhận thấy có khá nhiều bạn đã đăng ký nhận email thông báo về những bài viết mà bạn quan tâm, tớ thông báo ở đây để các bạn được biết. Tớ cũng chưa biết chắc liệu sẽ bật lại tính năng này hay không (hơi bận), nhưng các bạn luôn có thể đăng ký vào RSS phản hồi của một bài viết bất kỳ ở phần thông tin về bài viết.