Ra mắt dự án Nhạc Điệu và zWiDeSign

"Ngày xửa ngày xưa" tớ có từng nói rằng tớ dự định sẽ cho ra dịch vụ nhạc số riêng của mình, nhưng rồi đợi mãi đợi mãi chẳng thấy đâu…

Đó là chuyện ngày xưa. Hôm nay tớ chính thức giới thiệu với các bạn hai dự án mới nhất của tớ. Dự án thứ nhất là gì chắc các bạn đã đoán ra - đó là một trang dịch vụ nhạc trực tuyến: Nhạc Điệu tại địa chỉ www.nhacdieu.net. Ở thời điểm hiện tại, gọi nó là một dịch vụ cũng chưa hẵn bởi trang web hiện giờ chỉ mới cung cấp nội dung, nhưng tương lai của nó sẽ là một trang dịch vụ nhạc số. Dự án thứ hai không có quy mô lớn như vậy và mang tính chất cá nhân một chút với cái tên zWiDeSign (www.zwidesign.com). Ý nghĩa cái tên này là gì? Mục đích của dự án là gì? Đọc tiếp để biết thêm chi tiết về hai dự án này.

Nhạc Điệu (www.nhacdieu.net)

Như bạn có thể còn nhớ, cách đây khá lâu, sau loạt bài tìm hiểu về sự ra mắt của hai dự án nhạc số là Nhạc Số và Nhạc Việt, tớ cũng từng có ý định mở một dịch vụ nhạc số trực tuyến tại địa chỉ BanVaNhac.com. Dự án đó vì nhiều lí do vẫn chưa đi đến một kêt quả cụ thể nào cả. Lí do thứ nhất phải nói đến là "sự cố máy tính" khiến tớ gần như mất toàn bộ phần mã đã viết. Tuy cũng không nhiều lắm nhưng sự kiện này làm tớ cụt hứng một cách đáng kể. Lí do thứ hai, quan trọng hơn cái lí do thứ nhất, là tại thời điểm đó tớ vẫn chưa có một máy chủ với băng thông và dung lượng lưu trữ đủ lớn để có thể mở một dịch vụ nhạc trực tuyến.

Nhưng sự gián đoạn này hoá ra lại có lợi bởi trong khoảng thời gian đó tớ đã học được thêm nhiều thứ, đồng thời có cơ hội tìm hiểu thêm hình thức hoạt động của các dịch vụ nhạc số trực tuyến quốc tế (bài viết về MusicMatch và Napster). Một trong những điều tớ nhận thấy là nếu muốn có một dịch vụ nhạc số đủ sức cạnh tranh trên thị trường, một người không thể làm được. Ý tưởng thì nhiều, nhưng rõ ràng một mình tớ đơn giản là không thể lo được hết mọi khía cạnh của dịch vụ, mà cũng không có đủ thời gian. Với suy nghĩ đó, tớ quyết định tạm thời thu hẹp cái ý tưởng ban đầu lại thành một dự án có qui mô nhỏ hơn một chút - phù hợp với khả năng và thời gian mà tớ có. Vẫn muốn giữ lại cái tên "Bạn và Nhạc" cho tương lai, tớ quyết định chọn một cái tên khác cho dịch vụ mới của mình: Nhạc Điệu (địa chỉ chính thức của trang web là www.nhacdieu.net).

Trong phần dưới đây, tớ sẽ trả lời một số câu hỏi (do tớ tự đặt ra cho mình trong quá trình làm) hi vọng sẽ cho bạn một cái nhìn tổng quan về Nhạc Điệu.

Dự án Nhạc Điệu sẽ khác với dự án Bạn và Nhạc như thế nào?

Điểm khác biệt lớn nhất giữa Nhạc Điệu và Bạn và Nhạc (cũng như Nhạc Số và Nhạc Việt) là ở chỗ Nhạc Điệu sẽ thiên về về nội dung và cảm nhận âm nhạc hơn là một dịch vụ cung cấp nhạc theo yêu cầu. Khác với Nhạc Số, Nhạc Việt hay Giai Điệu (www.giaidieu.net), số lượng bài hát được giới thiệu trên Nhạc Điệu sẽ không nhiều, nhưng những bài hát được đưa lên sẽ là những bài hát hay, đặc biệt, và có ý nghĩa (3 chữ "Hay", "Đặc biệt", và "Có ý nghĩa" sẽ là 3 tiêu chí quan trọng nhất để một bài hát được giới thiệu trên Nhạc Điệu). Nhạc Điệu không giống như một nơi bạn tìm đến để tải về một bài nhạc nào đó hay như một nơi để bạn tìm đọc tin tức âm nhạc, mà như là một nơi bạn ghé thăm để nghe và cảm nhận. Nghe những bài hát mà mọi người thích. Đọc những cảm nhận của mọi người về những bài hát đó, và chia sẽ những cảm nhận của mình. Ví dụ về cách hoạt động của Nhạc Điệu sẽ có thể là:

• Bạn có một kỷ niệm nào đó về một bài hát và bạn muốn chia sẽ với mọi người. Nhạc Điệu sẽ cho phép bạn đưa bài nhạc đó lên Nhạc Điệu (hoặc nếu bạn không có, bạn có thể yêu cầu Nhạc Điệu tìm giúp) và và chia sẽ nhưng kỷ niệm đó với mọi người.
• Nhạc Điệu sẽ khởi động một số chuyên đề âm nhạc cho phép mọi người cùng tham gia bình chọn, qua đó tổng hợp thành những đĩa nhạc đặc biệt.
• Bạn đang phân vân không biết có nên mua một đĩa CD nào đó hay không? Những bạn đọc khác của Nhạc điệu có thể sẽ giúp bạn.
• Bạn đang có một ngày "chán như con gián", không biết mình muốn làm cái gì mà cũng chẳng biết mình muốn nghe gì?

Một cách tóm tắt, như trong phần giới thiệu tại trang web, bạn có thể xem Nhạc Điệu giống như là một "weblog" âm nhạc đa tác giả vậy. Sống trong thế giới weblog khá lâu, tớ thật sự thích hình thức chia sẽ cảm nhận này hơn là vào các diễn đàn bởi thường thì các bài viết có chất lượng hơn và các luồn cảm nhận thường cô đọng hơn (chính vì gửi một bài trả lời trong diễn đàn quá dễ nên đôi khi người ta không thật sự chú tâm vào nhứng gì mình gửi). Ý tưởng của tớ sẽ là lái Nhạc Điệu đi theo hướng đó.

Chương trình Nhạc Điệu Hàng Tuần là gì?

Tuy hiện tại tớ vẫn còn đang trong quá trình xây dựng, Nhạc Điệu đã bắt đầu khởi động với chương trình Nhạc Điệu Hàng Tuần (bạn đã có thể nghe số đầu tiên trên trang nhacdieu.net). Đây sẽ là một trong những chương trình chính thường kỳ của Nhạc Điệu. Như tên gọi của nó, chương trính sẽ được giới thiệu mỗi tuần một số với thời lượng từ 30 - 60 phút. Trong giai đoạn hiện tại, tớ sẽ là người chọn những bài hát nào sẽ được phát trong mỗi chương trình nhưng trong tương lai gần, các bạn sẽ có thể giới thiệu và gửi các bài hát mà bạn thích cho chương trình này. Bạn sẽ cũng có thể gửi những cảm xúc của mình về những bài hát được phát mỗi tuần.

Các chương trình của Nhạc Điệu Hàng Tuần sẽ được giữ lại trên máy chủ trong thời gian 2 tháng để các bạn nghe lại (như vậy bạn sẽ có thể nghe lại 8 chương trình gần nhất). Tất cả các chương trình đều có thể nghe trực tuyến ở chất lượng cao (128kbs), hoặc bạn có thể tải về máy (chất lượng 48kbs wma).

Tuy hiện tại vẫn chưa có cơ chế chính thức để các bạn có thể gửi cảm xúc của mình về một chương trình nào đó, tớ rất hi vọng các bạn sẽ góp ý (hoặc gợi ý) về chương trình - hoặc qua hệ phần Góp ý của trang web, hoặc các bạn có thể gửi trực tiếp vào phần phản hồi của bài này.

Vậy ngoài yếu tố nội dung, Nhạc Điệu còn có gì đặc biệt?

Có hai điểm khác biệt chính mà tớ muốn thực hiện trong dự án này:

• Chất lượng âm thanh: bạn đã chán nghe các bài hát trên mạng chỉ ở chất lượng 48kbs? Tớ cũng vậy. Nhất là khi bạn có đường truyền Internet tốc độ cao. Khó khăn duy nhất của vấn đề này là ở chỗ các file nhạc chất lượng cao thường chiếm rất nhiều băng thông (= tiền). Trong trường hợp của Nhạc Điệu, vấn để đơn giản hơn một chút bởi số lượng bài hát có trên Nhạc Điệu tại một thời điểm sẽ không nhiều, và mặt khác tớ hiện đã có một máy chủ với băng thông khá lớn, ít nhất sẽ đủ đáp ứng yêu câu trong thời gian đầu hoạt động. Vậy nên, Nhạc Điệu sẽ là nơi đầu tiên cung cấp tất cả các chương trình âm thanh ở chất lượng 128kbs (~CD).
• Thiết kế: thành thật mà nói, tớ đặc biệt thất vọng về thiết kế của tất cả các trang web VN hiện tại nói chung và các trang dịch vụ nhạc trực tuyến nói riêng. Thử dạo quanh một vòng qua các trang nhạc phổ biến như Nhạc Số, Nhạc Việt, GiaiĐiêu.net hay BạnYêuNhạc - tất cả đều na ná giống nhau, không ai có một phong cách riêng và quan trọng hơn, tất cả đều được thiết kế khá cẩu thả, thiếu chi tiết. Với dự án Nhạc Điệu, tớ sẽ đặc biệt chú trọng đến thiết kế của trang web (nếu bạn đã ghé thăm nhacdieu.net, hi vọng bạn sẽ nhận thấy phong cách riêng của Nhạc Điệu). Nếu để ý, trang web hiện tại đã xử lý khá nhiều trượng hợp với nhiều hiệu ứng tương ứng. Ví dụ, vì một số tính năng sẽ không tương thích với trình duyệt Firefox, trang web sẽ tự động thay đổi cách thức nó hoạt động nếu bạn mở trang web bằng Firefox.

Còn về vấn đề bản quyền?

Như trong phần giải đáp thắc mắc trên trang web, tớ thừa nhận rằng nếu nhìn nhận một cách nghiêm khắc thì bất kể hình thức truyển tải nhạc trên mạng nào mà không trả tiền cho ca sĩ đều là bất hợp pháp, và từ góc nhìn này thì rõ ràng Nhạc Điệu cũng không là một ngoại lệ. Tuy nhiên, nhìn nhận một cách rộng rãi hơn một chút thì tớ nghĩ cách hoạt động của Nhạc Điệu ở thời điểm hiện tại là có thể chấp nhận được dựa trên các quan điểm sau:

• Thứ nhất, nguyên tắc hoạt động của Nhạc Điệu không cho phép bạn lưu các chương trình về máy mình ở chất lượng cao.
• Việc cho phép người nghe tải các bản chất lượng thấp về máy về mặc nguyên tắc là không ảnh hưởng nhiều đối với lượng tiêu thụ đĩa CD bởi nó hoàn toàn không thể so sánh với chất lượng âm thanh CD (mục đích chính của việc làm này là tạo điều kiện để những bạn có đường truyền Internet tốc độ thấp có thể nghe được chương trình). Ngược lại, rất có thể, điều này sẽ giúp làm tăng lượng tiêu thụ bởi nó tạo điều kiện cho nhiều người nghe thử các bài hát trước khi mua CD.
• Nhạc Điệu không cung cấp các bài hát theo yêu cầu cho từng cá nhân. Như giới thiệu ở trên, mặc dù bạn có thể giới thiệu và nhờ Nhạc Điệu tìm giùm một bài hát nào đó, nhưng các bài hát sẽ chỉ được phát ra trong các chương trình tổng hợp.

Tất cả chỉ mới là bắt đầu

Những thông tin trên đây hi vọng sẽ giúp bạn có một cái nhìn tổng quát về dịch vụ. Xin nhớ là vẫn chưa có tính năng nào thực sự được xây dựng trên Nhạc Điệu. Thời gian vừa qua tớ chủ yếu xác định và xây dựng cấu trúc nền cho hệ thống. Trong thời gian tới, tớ sẽ dần dần thêm tính năng mới vào hệ thống (theo thời gian thực). Nếu muốn, bạn có thể đăng ký địa chỉ email của mình tại trang web để nhận được những thông báo về những tính năng mới của hệ thống. Tớ thấy một trong những cái thú nữa của việc chờ đợi là … chờ đợi những cái mới :)

zWiDeSign (www.zWiDeSign.com)

Dự án thứ hai này có ý nghĩa đối với tớ nhiều hơn dự án Nhạc Điệu bởi nó liên quan trực tiếp đến chuyên ngành của tớ. Tớ thành lập dự án này như là một bước mở đường cho nghề nghiệp của mình trong tương lai. Ngoài dự định cá nhân đó, tớ còn đặt ra cho dự án zWiDeSign.com hai mục tiêu chính:

• Xác lập phong cách thiết kế Web mới ở Việt Nam. Không phải là tớ tự cao, nhưng với tất cả khoảng thời gian vừa rồi học hỏi và theo dõi sự phát triển của các ứng dụng web mới nổi trong thời gian vừa qua, tớ tin rằng mình phần nào đã bắt kịp những gì đang diễn ra. Từ vị trí đó để nhìn nhận lại các thiết kế hiện tại của các trang web Việt Nam, tớ cho rằng phong cách thiết kế web của VN vẫn không có gì thay đổi so với trước đây. Các thiết kế đều na ná giống nhau (cứ xem các trang tin của VN), không chú trọng đến chi tiết, và kém tương thích (như Nhạc Số). Một thực tế minh hoạ rõ nhất là trong khi các trang web thế giới đã chuyển qua thiết kế web sử dụng CSS, phần lớn các trang web VN vẫn sử dụng bảng để bố cục trang. Quan trọng hơn, phong cách thiết kế của chúng ta vẫn còn chú trọng sử dụng những hình ảnh màu mè không theo một phong cách nào cả. Mục tiêu của zWiDeSign là thay đổi điều này thông qua những thiết kế của mình.
• Như là một nguồn tư liệu để dân thiết kế web VN chia sẽ, trao đổi kinh nghiệm. Trong thời gian tới, tớ sẽ thiết lập một weblog như một phần của dự án này, trong đó sẽ ghi nhận và theo dõi những chuyển biến mới trong cộng đồng Web thế giới cũng như giới thiệu những kỹ thuật, cách thiết kế mới. Đây cũng sẽ là (như tớ biêt) nơi đầu tiên dành riêng cho dân thiết kế web VN đến để trao đổi và chia sẽ những kinh nghiệm của mình.

Bạn thắc mắc cái tên zWiDeSign có ý nghĩa gì và tại sao một dự án của nguời Việt, cho người Việt lại dùng một tên tiếng Anh?

Bản thân cái tên zWiDeSign được tớ chọn để phản ánh những mục tiêu của dự án này. Những bạn thiết kế web chắc hản hiểu rõ "z" là cách để sắp xếp các lớp theo bề sâu. Chữ WiDeSign theo nhiều cách ghép khác nhau thể hiện nhiều khía cạnh khác nhau: "Wide" (rộng - thiết kế bao quát nhiều khía cạnh), "Wi-Design" ("Wi" tượng trưng cho chữ "Wired" - thiết kế có gắn kết), "Sign" - ("Dấu hiệu" - thiết kế để truyền tải thông tin). Mặt khác, tớ không có ý định che giấu một trong những hi vọng của mình là zWiDeSign một ngày nào đó sẽ mang tầm vóc đủ lớn để đại diện cho cộng đồng thiết kế web ở VN. Một cái tên tiếng Anh vì lí do đó sẽ rất quan trọng để giao tiếp với bạn bè quốc tế.

Hiện tại bạn sẽ chưa có được gì nhiều thông tin ở trang web của zWiDeSign (bởi tớ đang dành khá nhiều thời gian cho Nhạc Điệu) nhưng dù sao thì đó cũng là một dự án lâu dài. Tớ sẽ cập nhật thêm thông tin mới trên nguoitapviet mỗi khi dự án có tiến triển.

P/S: Lâu lắm mới viết một bài dài như vậy. Và một lần nữa, tớ chờ hồi âm của các bạn về cả hai dự án :)